Državna himna Bosne i Hercegovine jedna je od retkih u svetu koja se i više od dve decenije izvodi isključivo instrumentalno, bez zvanično usvojenog teksta, što je čini jedinstvenim, ali i politički osetljivim simbolom jedne države koja i kroz muziku odražava svoje složene unutrašnje odnose.
Zvanična himna BiH nosi naziv „Intermeco“ i delo je kompozitora Dušana Šestića, a u upotrebi je od 1999. godine, kada je uvedena odlukom tadašnjeg visokog predstavnika međunarodne zajednice u Bosni i Hercegovini. Iako je melodija prihvaćena kao državni simbol, tekst nikada nije zvanično usvojen, uprkos brojnim pokušajima, konkursima i političkim inicijativama tokom godina.
Foto: Shutterstock
Kako je došlo do sadašnje himne
Nakon rata i raspada bivše Jugoslavije, Bosna i Hercegovina je prolazila kroz period izgradnje novih državnih simbola. Prethodna himna „Jedna si jedina“, iako emotivno prihvaćena u jednom delu javnosti, nije bila prihvatljiva za sve konstitutivne narode u zemlji, pa je procenjeno da je potrebno novo rešenje koje će biti neutralnije i zajedničko za sve.
Tako je 1999. godine usvojena instrumentalna kompozicija „Intermeco“, koja je zamišljena kao kompromisno rešenje bez političkih ili etničkih referenci u tekstu, upravo kako bi bila prihvatljiva svim građanima.
Zašto himna nema tekst
Iako se godinama raspravljalo o uvođenju reči, nijedan predlog nije uspeo da dobije konačnu političku podršku. Postojali su različiti konkursi i komisije, a čak su i predloženi tekstovi bili izrađeni i razmatrani u institucijama, ali su se procesi redovno završavali bez dogovora.
Foto: Shutterstock
Glavni razlog leži u složenoj političkoj strukturi Bosne i Hercegovine, gde je svaki pokušaj definisanja zajedničkog teksta često bio predmet neslaganja oko jezika, simbola i identiteta koji bi bili uključeni ili izostavljeni. Upravo zbog toga, himna je ostala isključivo instrumentalna – kao neutralno rešenje koje ne favorizuje nijedan narod.
Jedinstven slučaj u Evropi
Bosna i Hercegovina se time svrstava među veoma mali broj država u svetu čije himne nemaju zvanično usvojen tekst. Iako su postojali predlozi, pa čak i verzije koje su se izvodile na neslužbenim događajima, nijedna nije dobila potrebnu institucionalnu potvrdu da postane deo državnog protokola.
Zanimljivo je da se povremeno i dalje otvaraju inicijative za donošenje teksta, ali bez konačnog političkog konsenzusa, himna ostaje ista – instrumentalna kompozicija koja se izvodi na sportskim događajima, državnim ceremonijama i zvaničnim prilikama.
